Afsluitdijk Wadden Center

Halverwege de Afsluitdijk, aan de Friese kant bij de sluizen van Kornwerderzand, staat een laag gebouw dat je vanaf de weg makkelijk voorbijrijdt. Dat zou zonde zijn, want de toegang is gratis en het is een van de weinige plekken waar je fatsoenlijk krijgt uitgelegd wat er links en rechts van die dijk eigenlijk gebeurt.

De tentoonstelling gaat over de Waddenzee als getijdengebied en over de Vismigratierivier: een doorgang die door de dijk wordt aangelegd zodat trekvis weer van zout naar zoet kan zwemmen. Dat klinkt als een onderwerp voor een beleidsnota, maar het is hier goed gedaan, met aquaria, maquettes en een paar schermen waar kinderen daadwerkelijk aan blijven staan. Reken op een uur.

Het echte advies: het gebouw is de helft van het bezoek. Loop na afloop naar buiten, over de sluizen, en ga op de dijk staan. Aan de ene kant het IJsselmeer, plat en zoet; aan de andere kant de Waddenzee, met stroming, vogels en bij eb zandplaten. Nergens anders in Nederland staan die twee zo dicht bij elkaar. Neem een jas mee, ook in juli — de wind hier is een eigen categorie.

Vlak ernaast ligt het Kazemattenmuseum, in de bunkers waar in mei 1940 dagenlang is gevochten. Dat is een aparte kaartje en beperkt open, maar als het open is, is de combinatie een goed gevulde ochtend.

Wat minder is: de plek is volledig op autoverkeer ingericht en met openbaar vervoer kom je er niet fatsoenlijk. Bij mooi weer staat de parkeerplaats vol met dagjesmensen die alleen even willen kijken, en dan is het binnen druk zonder dat het groot genoeg is. Ga liever op een grijze doordeweekse dag. Regen is hier geen probleem: binnen zit je droog, en het uitzicht over de Wadden wordt van een buitje eerder mooier dan slechter.